การบันทึกครั้งที่ 8 / วันพุธที่ 2 มีนาคม พ.ศ.2559

ศึกษาดูงานที่โรงเรียนอนุบาลพิบูลเวศม์

การจัดสภาพแวดล้อมที่เกี่ยวข้องกับคณิตศาสตร์

กิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับคณิตศาสตร์

• การจัดการเรียนการสอนแบบโครงการ Project Approach

จัดประสบการณ์ตามความสนใจของเด็กเป็นการสืบค้นหาข้อมูลอย่างลึกตามหัวเรื่องที่เด็กสนใจส่งเสริมให้เด็กแสวงหาคำตอบจากการเรียนเรื่องใดเรื่องหนึ่งอย่างลุ่มลึกเพื่อสร้างองค์ความรู้ด้วยตนเอง โดยที่เด็กหรือครูร่วมกันกำหนดเรื่องที่ต้องการเรียนรู้ แล้วดำเนินการแสวงหาความรู้ด้วยกระบวนการแก้ปัญหา โดยครูเป็นผู้อำนวยความสะดวกให้เด็กเรียนรู้จากประสบการณ์ตรงและแหล่งเรียนรู้

• กระบวนการ

           1.การอภิปรายกลุ่ม ในงานโครงการ  ครูสามารถแนะนำการเรียนรู้ให้เด็ก และช่วยให้เด็กแต่ละคนมีโอกาสแลกเปลี่ยนสิ่งที่ตนทำกับเพื่อน การพบปะสนทนากันในกลุ่มย่อยหรือกลุ่มใหญ่ทั้งชั้นทำให้เด็กมีโอกาสที่จะ อภิปรายแลกเปลี่ยนความคิดเห็นซึ่งกันและกัน

          2.การศึกษานอกสถานที่สำหรับเด็กปฐมวัยไม่จำเป็นต้องเสียเงินเป็นจำนวนมาก เพื่อพาเด็กไปยังสถานที่ไกลๆ ประสบการณ์ในระยะแรกครูอาจพาไปทัศนศึกษานอกห้องเรียน เรียนรู้สิ่งก่อสร้างต่างๆ ที่อยู่รอบบริเวณโรงเรียน  เช่น ร้านค้า  ถนนหนทาง  ป้ายสัญญาณงานบริการต่างๆ ฯลฯ  จะช่วยให้เด็กเข้าโลกที่แวดล้อมมีโอกาสพบปะกับบุคคลที่มีความรู้เชี่ยวชาญในหัวเรื่องที่เด็กสนใจซึ่งถือเป็นประสบการณ์เรียนรู้ขั้นแรกของงานศึกษาค้นคว้า 

          3.การนำเสนอประสบการณ์เดิมเด็กสามารถที่จะทบทวนประสบการณ์เดิมในหัวเรื่องที่ตนสนใจ  มีการอภิปราย แสดงความคิดเห็นในประสบการณ์ที่เหมือนหรือแตกต่างกับเพื่อน  รวมทั้งแสดงคำถามที่ต้องการสืบค้นในหัวข้อเรื่องนั้นๆ นอกจากนี้เด็กแต่ละคนสามารถที่จะเสนอประสบการณ์ที่ตนมีให้เพื่อนในชั้นได้รู้ด้วยวิธีการอันหลากหลายเสมือนเป็นการพัฒนาทักษะเบื้องต้น ไม่ว่าจะเป็นการเขียนภาพ  การใช้สัญลักษณ์ทางคณิตศาสตร์  การเล่น บทบาทสมมติ และการก่อสร้างแบบต่างๆ 

        4.การสืบค้นงานโครงการเปิดกว้างให้ใช้แหล่งค้นคว้าข้อมูลอย่างหลากหลายตามหัวเรื่องที่ สนใจ เด็กสามารถสัมภาษณ์พ่อแม่ผู้ปกครองของตนเอง บุคคลในครอบครัว เพื่อนนอกโรงเรียน สามารถหาคำตอบของตนด้วยการศึกษานอกสถานที่สัมภาษณ์วิทยากรท้องถิ่นที่มีความรอบรู้ในหัวเรื่องอาจสำรวจวิเคราะห์วัตถุสิ่งของด้วยตนเอง  เขียนโครงร่าง หรือใช้แว่นขยายส่องวัตถุต่างๆ หรืออาจใช้หนังสือในชั้นเรียนหรือในห้องสมุดทำการค้นคว้า

           5. การจัดแสดง การจัดแสดงทำได้หลายรูปแบบ อาจใช้ฝาผนังหรือป้าย จัดแสดงงานของเด็กเป็นการแลกเปลี่ยนความคิดความรู้ที่ได้รับจากการสืบค้นแก่เพื่อนในชั้นครูสามารถให้เด็กในชั้นได้รับทราบความก้าวหน้าในการสืบค้นโดยจัดให้มีการอภิปรายหรือการจัดแสดงทั้งจะเป็นโอกาสให้เด็กและครูได้เล่า เรื่องงานโครงการที่ทำแก่ผู้มาเยี่ยมเยียนโรงเรียนอีกด้วย

วิธีการจัดการเรียนการสอนมี 3 ระยะ
1. ระยะเริ่มต้น
2. ระยะดำเนินการ
3. สรุปโครงการ

• จัดกิจกรรมตามสาระและมาตรฐานการเรียนรู้

สาระที่ 1 จำนวนละการดำเนินการ

สาระที่ 2 การวัด

สาระที่ 3 เรขาคณิต

สาระที่ 4 พีชคณิต

สาระที่ 5 การวิเคราะห์ข้อมูลและความน่าจะเป็น

สาระที่ 6 ทักษะและกระบวนการทางคณิตศาสตร์

การนำไปประยุกต์ใช้

• จากการศึกษาดูงานทำให้เข้าใจหลักการจัดสภาพแวดล้อมที่ส่งเสริมทักษะทางคณิตศาสตร์ของเด็กปฐมวัยโดยการใช้สิ่งของต่างๆรอบๆตัวมาเป็นสื่อการเรียนรู้

การบันทึกครั้งที่ 7 / วันศุกร์ที่ 4 มีนาคม พ.ศ.2559

เรียนเวลา13.30 - 17.30 น.

• กิจกรรมแรก เพื่อนนำเสนอหน้าชั้นเรียน

1. นางสาวปฐมพร  จันวิมล นำเสนอบทความ คณิตศาสตร์ระดับปฐมวัยกับการเล่นรอบตัว
2. นางสาวกษมา  แดงฤทธิ์ นำเสนอตัวอย่างการสอน สื่อการสอนเรื่องการบวก
3. นางสาวนภัสสร  คล้ายพันธ์ นำเสนอวิจัย การพัฒนาทักษะทางคณิตศาสตร์สำหรับนักเรียนชั้นอนุบาลปีที่ 2 โดยใช้กิจกรรมเสรีตามแนวคิดไฮสโคป (High Scope)

• กิจกรรมต่อมา อาจารย์ให้แบ่งกลุ่ม กลุ่มละ 4 คน โดยให้แต่ละกลุ่มตัดกระดาษที่อาจารย์ให้มาตามขนาดที่อาจารย์กำหนดให้และแปะกระดาษสีขาวทับไป

 กลุ่มดิฉันตัดกระดาษได้ทั้งหมด 5 แผ่นในขนาดที่เท่าๆ กัน

 นี่คือ ผลงานของกลุ่มดิฉันเองค่ะ >.<

• ความรู้ที่ได้รับจากกิจกรรมนี้คือ : 

1. ฝึกการวางแผนการตัดกระดาษว่าทำอย่างไร จะตัดกระดาษให้ประหยัดที่สุดเพื่อนำกระดาษที่เหลือไปใช้ประโยชน์ต่อไปได้อีก
2. ฝึกการทำงานเป็นกลุ่ม เพื่อให้เกิดความสามัคคีกันภายในกลุ่ม
3. ฝึกการแก้ไขปัญหาเฉพาะหน้า
4. ฝึกการวางแผนว่าจะตัดกระดาษอย่างไรให้ประหยัดที่สุด

•  อาจารย์สอนการจัดประสบการณ์ให้เด็ก โดยการให้เด็กฝึกคิดเลขจากสิ่งของที่อยู่รอบๆ ตัว เช่น คิดเลขจากรังใส่ไข่ , การปั้นดินน้ำมันเป็นตัวเลข , การเขียนตัวเลขกลางอากาศ เป็นต้น เพื่อให้เด็กเกิดการเรียนรู้และสามารถนำความรู้ที่มีไปต่อยอดในอนาคตได้

ทักษะที่ได้รับ

• ทักษะการแก้ปัญหา
• ทักษะการคิดวิเคราะห์
• ทักษะการสังเกต
• ทักษะรูปทรง

การนำมาประยุกต์ใช้

• สามารถนำวิธีการสอนนี้ไปใช้ในอนาคตได้

บรรยากาศในห้องเรียน

• โต๊ะ เก้าอี้เพียงพอต่อนักศึกษา สะอาดเรียบร้อย อุณหภูมิในห้องพอดี

การจัดการเรียนการสอน

• มีการเตรียมการสอนอย่างดี ให้นักศึกษาได้ลงมือทำจริง ได้คิด วิเคราะห์ และรู้จักการลองผิดลองถูก การแก้ปัญหาด้วยตนเอง

ประเมินตนเอง

• ตั้งใจฟังเวลาอาจารย์สอนและร่วมทำกิจกรรมอย่างเต็มที่                     

ประเมินเพื่อน

• มีความตั้งใจและให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรม ไม่คุยกัน ช่วยกันตอบคำถาม            

ประเมินอาจารย์

• แต่งกายสุภาพ พูดเสียงดังฟังชัดเจน

สรุปใบความรู้คณิตศาสตร์สำหรับเด็กปฐมวัยได้ดังนี้

การบันทึกครั้งที่ 6 / วันศุกร์ที่ 19 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2559

เรียนเวลา13.30 - 17.30 น.

• การจัดประสบการณ์ การเรียนการสอนโดยการแก้ปัญหา โดยครูตั้งปัญหาให้เด็กได้ทดลองลงมือทำ แก้ปัญหา และสร้างผลงานด้วยตนเอง โดยมีโครงสร้างดังนี้  วิเคราะห์แนวคิด ศึกษาวัสดุที่มีอยู่ ลงมือทำ นำเสนอ

ตัวอย่างกิจกรรม 

• จัดกิจกรรมเกี่ยวกับรูปทรง ให้เด็กคุ้นเคยกับรูปทรงต่างๆผ่านการเล่นบล็อก เกมส์การศึกษา หรือสิ่งต่างๆที่อยู่รอบตัว 
• ครูทำรูปแบบที่ให้เด็กเห็นภาพจริง เช่น การตัดไม้มาต่อเป็นรูปร่างแล้วเอาดินน้ำมันเป็นฐานยึด
• เด็กยังไม่เห็นด้านของรูปทรงนั้นๆ วิธีการเรียนรู้ คือ ครูให้เด็กตัดกระดาษมาแปะ ตามด้านของรูปทรงนั้นๆ เพื่อให้เด็กเห็นภาพชัดขึ้น เกิดทักษะต่างๆ คือ
• E (engineering) = โครงส้ราง
• S (Science) = ดินน้ำมัน ไม้
• T (technology) = การนำเสนอ
• M (mathematics) = จำนวนนับไม้ จำนวนมุม ความสั้น ยาว การวัด รูปทรง

ภาพกิจกรรมต่าง ๆ >.<

รูปสามเหลี่ยม

รูปทรงสามเหลี่ยม

รูปสี่เหลี่ยม

รูปทรงสี่เหลี่ยม

เพื่อนๆ นำเสนอหน้าชั้นเรียน

• การจัดประสบการณ์คณิตศาตร์บรูณาการศิลปะสร้างสรรค์

- การสร้างโมเดลโครงสร้างรูปทรง ให้เด็กต่อเติมเป็นรูปต่างๆ ผ่านศิลปะ

-ให้เด็กวาดภาพตามจินตนาการ แล้วนำมาบรูณาการคณิตศาสตร์ ได้ 2 แบบ คือ

     1. ถามเด็กโดยตั้งจำนวนก่อน เช่น ในภาพของเด็กๆ มีอะไรบ้างที่มี 3 จำนวน

     2. ให้เด็กนับจำนวนจากสิ่งที่เด็กวาดว่ามีจำนวนเท่าไหร่

ครูอนุบาลต้องดึงสิ่งที่เด็กมีออกมาและจัดประสบการณ์ การจัดประสบการณ์นั้นต้องสอดคล้องกับชีวิตประจำวันเพราะ

ประสบการณ์เดิม >> สู่ประสบการณ์ใหม่ >> สู่การปรับโครงสร้าง >> การรับรู้ >> เกิดการเรียนรู้ >> เพื่อเอาตัวรอด

ทักษะที่ได้รับ

• ทักษะการแก้ปัญหา
• ทักษะการคิดวิเคราะห์
• ทักษะการสังเกต
• ทักษะรูปทรง
• ทักษะการตอบคำถาม

การนำมาประยุกต์ใช้

• วิธีการจัดประสบการณ์ให้แก่เด็กนั้นเราต้องดึงสิ่งที่เด็กมีออกมา แล้วนำมาจัดประสบการณ์ให้สอดคล้องกับชีวิตประจำวันของเด็กให้เด็กสามารถดึงทุกอย่างมาบูรณาการในคณิตศาสตร์ได้ 

บรรยากาศในห้องเรียน

• โต๊ะ เก้าอี้เพียงพอต่อนักศึกษา สะอาดเรียบร้อย อุณหภูมิในห้องพอดี

การจัดการเรียนการสอน

• มีการเตรียมการสอนอย่างดี ให้นักศึกษาได้ลงมือทำจริง ได้คิด วิเคราะห์ และรู้จักการลองผิดลองถูก การแก้ปัญหา

ประเมินตนเอง

• ตั้งใจฟังเวลาอาจารย์สอนและร่วมทำกิจกรรมอย่างเต็มที่                       

ประเมินเพื่อน

• มีความตั้งใจและให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรม ไม่คุยกัน ช่วยกันตอบคำถาม            

ประเมินอาจารย์

• แต่งกายสุภาพ พูดเสียงดังฟังชัดเจน 

การบันทึกครั้งที่ 5 / วันศุกร์ที่ 12 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2559

เรียนเวลา13.30 - 17.30 น.

กิจกรรมแรก อาจารย์แจกกระดาษคนละ 1 แผ่น ให้นักศึกษาวาดตารางที่อาจารย์กำหนดมาให้ จากนั้นอาจารย์ให้แรเงาช่องที่เป็น 2 แถว โดยให้โจทย์ว่า ให้แรเงา 2 ช่องติดกัน รูปแบบไหนก็ได้ให้ได้มากที่สุด โจทย์ต่อมาคือ ให้แรเงาช่องที่มี 3 แถว โดยแรเงา 3 ช่องติดกัน รูปแบบไหนก็ได้ให้ได้มากที่สุด 

กิจกรรมที่สอง เพื่อน ๆ นำเสนอหน้าชั้นเรียน

กิจกรรมที่สาม อาจารย์ให้ดูวิดีโอ >.<

การจัดการเรียนรู้แบบ Project Approach   

ความรู้ที่ได้รับ

• ก่อนจะจัดกิจกรรมหรือประสบการณ์ใดๆ ให้แก่เด็ก ครูจะต้องประเมินพัฒนาการว่าเด็กมีความสามารถ มีศักยภาพมากน้อยเพียงใด และศึกษาทำความเข้าใจวิธีการเรียนรู้ของเด็กแต่ละคน เพื่อจะได้สามารถจัดกิจกรรมที่ส่งเสริมพัฒนาการทั้ง 4 ด้านไปพร้อมๆ กัน และทำให้กิจกรรมนั้น บรรลุวัตถุประสงค์ได
• จากกิจกรรมการแรเงาช่องสี่เหลี่ยมนั้น ทำให้ได้ความรู้ว่า โจทย์ 1 โจทย์ เราสามารถคิดได้หลากหลายรูปแบบ แตกแขนงได้มากมาย และสังเกตได้ว่าเพื่อนแต่ละคนนั้น มีจำนวนการแรเงาที่ไม่เหมือนกัน ซึ่งเหมือนกับการจัดการเรียนการสอนให้เด็ก เด็กย่อมมีความแตกต่างระหว่างบุคคล ครูต้องเรียนรู้และจัดกิจกรรมให้เหมาะสมกับเด็ก
• จากวิดีโอ โทรทัศน์ครู การสอนแบบ Project Approach นั้น ทำให้ความรู้จากผู้มีประสบการณ์และได้เห็นวิธีการจัดการเรียนการสอนว่าเป็นอย่างไร เพื่อให้การเรียนรู้ของเด็กเกิดประสิทธิภาพมากที่สุด

ทักษะที่ได้รับ

• ทักษะการคิดจากโจทย์ปัญหา                     
• ทักษะการคิดสร้างสรรค์ หรือการคิดแตกแขนง
• ทักษะการนำเสนอหน้าชั้นเรียน

                        

การนำมาประยุกต์ใช้

• จากกิจกรรมวันนี้ ทำให้เกิดแนวคิดใหม่ๆ คิดอย่างหลากหลายรูปแบบ ซึ่งฝึกให้เรารู้จักแก้ปัญหาเฉพาะหน้าหรือปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์นั้นๆ ได้
• สามารถนำไปใช้ในการจัดประสบการณ์ที่เหมาะสมให้แก่เด็ก
• สามารถนำไปใช้ในการจัดกิจกรรมต่างๆได้

บรรยากาศในห้องเรียน

• การสอนของอาจารย์จะเน้นกระบวนการคิดและการวิเคราะห์พร้อมให้นักศึกษาตอบคำถามและมีการตั้งคำถามปลายเปิด สามารถให้นักศึกษาตอบคำถามของอาจารย์ได้หลายคน ทำให้มีการคิดที่แตกต่างกันออกไปและคำตอบของแต่ละคนจะไม่มีผิดหรือถูกอาจารย์จะคอยเพิ่มเสริมให้อยู่ตลอดเวลา

ประเมินตนเอง

• ตั้งใจฟังเวลาอาจารย์สอนและร่วมทำกิจกรรมอย่างเต็มที่                       

ประเมินเพื่อน

• มีความตั้งใจและให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรม ไม่คุยกัน ช่วยกันตอบคำถาม            

ประเมินอาจารย์

• แต่งกายสุภาพ พูดเสียงดังฟังชัดเจน